Proaemiumad pacta Cumillustrissimoduce TEMPORE ELECTIONIS EIUS CONVENTA, eta Uthoritate serenissimae regiae Maiestatis sueciae confirmata
Proaemium ad pacta cum iee[ustrijs[SI]mo duce tempore Eeectionis eius conventa, Etauthoritate [auctoritate] S[ERENISSIM]AE R[EGI]AE M[AIESTA]TIS SUECIAE CONFIRMATA.
Mirabilis et incomprehensibilis Deus in iudiciis suis, misericors in diuturna/ patientia, iustus in poena, ut continuo a condito hoc visibili orbe[189], iustissima iu/ dicii sui lance, una regna gentesque exaltat, altera pro delictis et iniquitatibus/ humiliat, una demancipat, altera vindicat, una extollit, altera deprimit. Ita/ et gentem strenuam antiquamque Cosaticam, antea nominatam Cossaricam,/ prius exaltaverat immoritura gloria, amplo dominio et factis heroicis, quibus/ non solum vicinis nationibus verum et ipsi Imperio Orientali in mari terraque/ adeo fuerat formidanda[190], ut Imperator Orientalis pacificandam illam sibi in/tendens, connubio iunxerit stabili, propriamque dicaverit filio suo filiam Cagani/ hoc est principis Cosacorum. Post glorificatus in excelsis idem iustissimus lu/dex Deus pro multiplicatis iniquitatibus et peccatis, multitudine poenarum/ punitam eandem Cosacicam gentem deiecit, humiliavit, et vix non aeviterna [aeveterna]/ depressit ruina. Ad extremum victricibus Boleslai Chrobri[191] et Stefani[192] Batorii,/ Regum Poloniarum armis, regno Poloniae Subiugavit. Et quamvis immensus/ et Inconceptibilis in iustis iudiciis suis Deus, castigans castigaverat ante/natos nostros numero plagarum innumero, tamen irascens et non ad extremum/ in malitia perseverans, volensque ad pristinum libertatis statum[193] praedictam/ gentem Cosacicam, excusso[194] gravi pro tunc[195] iugo Polonico, restituere, suscitavit zelo/ Orthodoxae Religionis, patriae legum et libertatum veterum, fervidum propug/natorem, Strenuissimum Ducem aeviternae memoriae Theodatum Chmielniccium,//
qui auxilio Eius Divino, invictissimis suppetiis Serenissimi Regis Sueciae immortalis/ et gloriosae memoriae Caroli X ac unitis auxiliaribus[196] Dominii Crimensis[197] et/ Exercitus Zaporoviensis armis, suaque perspicaci industria cura opere, et animi/ magnitudine, vindicato de servitute Polonorum Exercitu Zaporoviensi genteque/ mancipata ac oppressa Rossiaca, subdidit se[198]" et eam sponte sua absoluto Mos/covitico Imperio, confisus ipsi tanquam religionis ritu[199] uniformi, quod odliga/tiones suas pactis conventis constitutionibusque annexas, et iuramenti ligame/nto connexas observaverit, et in perpetuum Exercitum Zaporoviensem gentemque/ liberam Rossiacam[200] iuribus legum et[201] libertatum inviolatis sub protectione/ sua conservaverit; ast post obitum pie defuncti eiusdem Ducis Theodati Chmie∕[l]niccii, cum idem Imperium Moscoviticum multis accquisitis modis et mediis/ Conniteretur iisdem libertatis Exercitus Zaporoviensis iuribus fide sua confir/matis derogare, ac finalem ruinam inferre, gentique[202] liberae vi armorum nequa/quam[203] sibi adscitae, mancipale iugum imponere; tunc quoties Exercitus Zapo/roviensis in his violentiam patiebatur, toties compulsus fuerat sanguine pro/prio et audaci nisu integritatem legum ac libertatum suarum defendere,/ quarum defensioni ipse Deus iniuriarum vindex suppetiis suis propitius/ erat.
Ad extremum cum iam nunc recenter sub auspiciis pie defuncti Ducis/ Ill[ustris]s[i]mi Ioannis Mazeppae praefatum Imperium Moscoviticum intendens/ sua impia vota actu exequi, retribuensque nobis mala pro bonis loco grati[204] ani/mi et respectuum[205] iudiciorum[206] pro tot tantisque laboribus bellicis[207] atque impensis in ea[208]" ad/ ultimam sui ruinam militaribus sumptibus, pro Innumerbilibus[209] heroicis //
____________________________________________________________________________ 129 actionibus[210] voluerat Cosacos in regularem militiam transformare, urbes haeredi/ tati[211] suae adigere, iura ac libertates evertere, Exercitum Zaporoviensem in inferioribus partibus Borysthenis [Borysthinis] degentem eradicare, et nomen eius in ae/temum delere, quorum omnium evidentia erant et nunc exstant indicia et/ documenta.[212] / Tunc praefatus piae memoriae Dux Ill[ustri]s[si]mus Ioannes Mazeppa/ iusto motus zelo pro integritate patriae legum ac libertatum Exercitus Za/poroviensis, et anhelanti flagrans desiderio[213], in diebus Ducatis suae praeeminen/tiae intueri et post decessum suum propter aeviternam[214] sui memoriam eandem patriam nostram ac utrumque Exercitum Zaporoviensem, non modo intactis, verum/ ampliatis et auctis libertatibus florentem relinquere, contulit se[215] invictissimae/ protectioni Serenissimi ac Potentissimi Regis Sueciae Caroli XII speciali divi/na providentia cum copiis suis in Ucrainam diversi, insistendo vestigiis ante/cessoris sui piae memoriae Strenuissimi Ducis Theodati Chmielniccii, qui cum/ Serenissimo Rege Sueciae [Sveciae] S[erenissim]ae R[egi]ae M[aiesta]tis univoco avo Carolo X unanimi consen/su et Strategemmatum [Stratagemmatum] industria in eliberanda patria sua e gravi protunc Polo/nica servitute conferens, non minus sortitus votis suis conforme auxilium/ pro divertendis armis Polonicis. Et quamvis immensa iudicia Divina[216] tam zelosa pie defuncti Ducis intenta contrario mutabilis bellorum sortis eventu non solum/ eluserint,sed ipsum quoque hic Benderae iura mortalitatis subeundum adigerint.[217] [218] / Attamen orbatus post obitum antesignani Ducis sui3" Exercitus Zaporoviensis/ non desperans optandam sibi libertatem, Collocansque firmam spem in auxilio/ Dei, in protectione Seneressimi ac Potentissimi Regis Sueciae atque in iusta sua // causa, quae semper triumphare solet, ad promovendam eam propterque meliorandum/ militarem Ordinem constituit communi primorum[219] Generalium laudo insistens/ approbanti vota nostra[220] Serenissimi Protectoris Nostri S[erenissim]ae R[egi]ae M[aiesta]tis Sueciae menti/ eligendum novum Ducem, cuius electionis praefixo tempore, cum in competenti/ huic actui electoral! Ioco prope Benderam ad ineundum publicum consilium, cum/ Praeside suo D[omi] no Constantino Hordienko, Attamano Praetoriano, convenisset, tum/ omnes non dissono animo cum Generalibus, Officialibus cumque missis ab Exercitu/ Zaporoviensi in Sicz [Siecz] degenti in unum coaliti[221] pro veteri consuetudine Iegibusque antiquis eligerunt sibi liberis votis Ducem D[omi]num D[omi] num Philippum Orlik dig/num tantae Ducalis dignitatis, Capacemque cum auxilio divino, suffragante/ sibi S[erenissim]ae R[egi]ae M[aiesta]tis Sueciae alta rerum intelligentia et experientia munus hoc/ Ducale in praesenti turbido statu onerosum et periculosum baiulare, de publicis/ patriae negotiis solicitam animo volvere curam[222], regenda regere ac dirigere./ Quoniam vero nonnulli praeteritorum Ducum Zaporoviensium[223] adhaerentes des/potico Moscovitico Imperio usurpandum sibi audaci nisu ambiebant contra ius/ et aequum absolutum Dominium, quo violare non erubuerant antiquas Ex∕[er]citus Zaporoviensis leges et libertates non sine gravi onere plebis. Orlik neoelecto Duce, ut non solum Ill[ustri]s[si]ma Excellentia Sua, in diebus utinam/ felicis[227] [228] sui Ducatis regiminis cuncta haec sequentia punctis expessa et fide/ sua iurata pacta et constitutiones inviolate observaret, verum etiam et a caeteris/ succedentibus Ducibus Exercitus Zaporoviensis, ut illa immutabiliter sint conser/vanda, quorum tenor talis est etc etc4":
